Herkomst bouwhout in Nederland
15 mei 2023
Herkomst hout voor Nederlandse bouw in beeld
Er moet vaart gemaakt worden met het verlagen van de milieudruk en uitstoot van broeikasgassen. De
bouw speelt een belangrijke rol in de transitie naar een CO2-neutrale en meer milieuvriendelijke en
gezonde leefomgeving. Het is dan ook niet verwonderlijk dat minister De Jonge van Volkshuisvesting en
Ruimtelijke Ordening aangeeft dat hij ambitieus aan de slag wil met de klimaatdoelen, en dat wil laten
samengaan met het bouwen van 900.000 nieuwe woningen. Het opschalen van biobased bouwen en met
name houtbouw is een belangrijk middel om deze doelen te halen. Maar waar komt ons bouwhout
eigenlijk vandaan en zijn er wel mogelijkheden tot opschaling? Stichting Probos zocht het samen met
Centrum Hout uit in opdracht van RvO.
Houtbouw in Nederland
Bouwen in hout is niet nieuw in Nederland. Tot medio 1900 werd er veel gebouwd in hout. Maar net na de
tweede wereldoorlog werd houtbouw overgenomen door betonbouw. In de wederopbouwfase waren te
weinig vakmensen beschikbaar en houtbouw was arbeidsintensiever dan het nieuwe ’betongietbouw’.
Maar in de jaren 70 van de vorige eeuw werd houtskeletbouw weer geïntroduceerd vanuit Zweden en
Canada. Van daaruit heeft de Hollandse houtskeletbouw (hsb) zich verder ontwikkeld naar hoogwaardige
prefabricage en behoort tot de top houtbouwsystemen in Europa. Desondanks kent hsb een stabiel
marktaandeel van slechts 3,5%. Maar daar lijkt verandering in te komen nu er, aanvullend op hsb, ook
gebouwd kan worden met nieuwe, innovatieve constructief toe te passen houtproducten als CLT
(Kruislaaghout) en gelamineerde fineer producten (LVL).
Enthousiasme
De vooroordelen rond houtbouw lijken plaats te maken voor enthousiasme bij architecten, opdrachtgevers
en projectontwikkelaars, zeker nu het mogelijk blijkt ook hoogbouw uit te voeren in hout. Hotel Jakarta,
opgebouwd uit 170 modules, en het 24 verdiepingen tellende appartementencomplex HAUT, beide in
Amsterdam, zijn wellicht wel de meest bekende Nederlandse voorbeelden hiervan. Met behulp van de nieuwe massieve houtproducten als CLT, LVL en Glulam kan men eenvoudiger construeren en tevens hoger, sneller en efficiënter bouwen. En dat ook nog eens milieuvriendelijk. In plaats van met betonbouw CO2 uit te stoten slaan huizen van hout juist koolstof op, voor zeer lange tijd. CLT, LVL en Glulam worden geproduceerd in landen met een grote beschikbaarheid van hout, zoals Duitsland en Oostenrijk, maar ook in Estland. De productiecapaciteit van CLT in Europa wordt nu geschat op circa 1,3 miljoen m3 (2020) en is sterk groeiende.